DÜRBÜN SEÇİMİ

Dürbün seçerken kullanım amacı,büyütme miktarı,büyüklük ve ağırlık,parlaklık,görüş alanı,optik nitelik ve maliyet göz önünde bulundurulmalıdır.

Dürbünlerin büyükleri iki sayıyla tanımlanır:7x35,10x50 gibi. Birinci sayı büyütme gücünü, ikincisi ise dürbünün açıklığını belirtir. Söz gelimi, 7x35 lik bir dürbün 35 mm çaplı merceklere sahiptir ve 7 kez büyütme sağlar. Büyütme değeri sabit kalmak şartıyla, daha büyük mercekler az ışıkta daha parlak görüntü elde etmemizi sağlar. Fakat,bunun sonucunda dürbünün boyutları ve ağırlığı artar.

Yüksek büyütme gücünde elimizin hareketinden dolayı görüntüde de titremeler meydana gelir. Bu yüzden özel bir amaç için gerekmedikçe yüksek büyütme gücü yerine 7x veya 8x gibi büyütme güçleri tavsiye edilir. Ayrıca düşük güçlü dürbünler geniş bir görüş alanı sağlarlar.

Kullanım Amacınız

Doğa Sporları: Eğer bu tür bir sporla ilgileniyorsanız veya sürekli seyahat ediyorsanız kolay taşınabilir (ve hafif )hatta su geçirmez bir dürbün tercih edebilirsiniz.8x24 veya 10x25 iyi bir tercih olabilir.

Kuş Gözlemciliği: Kuş gözlemciliği için en çok tercih edilen modeller 8x40 ve 8x42 dir. Bu modeller küçüktür,elde rahatça tutulabilir ve yeteri kadar parlak,net ve sabit bir görüntü sağlar. Eğer yakın mesafeden kuş gözlemleri yapmayı planlıyorsanız,yakın mesafelere(1 metreden kısa) odaklanabilen dürbünlere yönelebilirsiniz.

Gökbilim: Gökyüzü gözlemciliği için ışık toplama sığası(kapasitesi) en önemli etkendir. Dolayısıyla en az 50 mm açıklığa sahip bir dürbün seçilmelidir.7x50 modeller elde rahatça tutulabilir ve geniş bir görüş alanı sağlar.10x50 de popülerdir ve ışık kirliliği gibi sorunların olduğu yerlerde genellikle 7x50'ye göre daha çok tercih edilir. Ayrıca kararlı ve rahat bir görüş için üçayak da tavsiye edilir.

Daha büyük dürbünler (70mm,80mm,100mm gibi) sönük derin uzay cisimlerini ve daha çok ayrıntı açığa çıkarır.

Tabi ki,kararınızı verirken gözünüzün rahatlığı,optik kaplama ve mekanik yapı gibi başka etkenleri de göz önünde bulundurmalısınız.

Dürbündeki Prizmalar:Porro ve Çatı

D%C3%BCrb%C3%BCnde%20Prizmalar

Dürbünlerde genellikle porro ve çatı prizmaları olmak üzere iki çeşit prizma kullanılır.

Porro Prizmalı Dürbünler

Bu tip dürbünlerin her bir borusunda iki tane birbirine dik prizma bulunur.Bunlar yanda görüldüğü gibi dizildiğinden, porro-prizmalar çatı-prizma eşdeğerlerine göre daha büyüktür. Buna karşın, genellikle porro-prizmalar optik olarak daha başarılıdır;çünkü prizma tasarımlarının hata payı daha fazladır. Dolayısıyla daha kolay üretilirler ve daha ucuza mal olurlar. Ayrıca, porro prizmaların elde ettiği görüntü üç boyutlu görüntüye daha yakındır.

Çatı Prizmalı Dürbünler

Bu tip dürbünlerde prizmalar üst üste ve birbirine çok yakın yerleştirilmiştir. Işık göz merceklerine düz bir hat boyunca ilerleyerek ulaşır. Bu yüzden aynı çaptaki porro prizmalılara göre daha hafiftirler,daha kolay taşınabilirler. Buna karşın bu dürbünlerin üretilmesi daha zordur ve bunlar daha pahalıdırlar. Çatı prizmalar porro prizmalardan daha çok ışık kaybına sebep olurlar. Bu durumlar yer yüzü gözlemlerinde önemli bir sorun teşkil etmezken,gökyüzü gözlemleri için bir olumsuzluktur. Sonuçta, nitelikli bir çatı-prizmalı dürbünün optik başarımı(performans) porro-prizmalı olanlar kadar iyi olabilir.

Prizma Camları

Pek çok prizma BK-7(baryum silikat) veya BAK-4(baryum crown) türü camlardan yapılır. BAK-4 olanlar daha niteliklidir,daha parlak ve keskin görüntüler verir ve daha pahalıdır.

Görüş Alanı

Görüş alanı dürbünle baktığınızda gördüğünüz alanın büyüklüğünü ifade eder. Bu alan bakılan nesnenin büyüklüğü üzerinde herhangi bir etkiye sahip değildir. Bu alan dürbünün açıklığından çok göz merceği ve prizmaların dizilişi tarafından belirlenir.

Genel olarak , eğer bir dürbünün görüş alanı (derece cinsinden açısal alan x büyütme gücü) 60 veya daha fazla ise, bu dürbün geniş açılı dürbün olarak adlandırılır.

Geniş açılı bir dürbünle nesneleri çabucak bulmak çok kolaydır. Ayrıca bu tür dürbünler özellikle herhangi bir spor karşılaşmasını izlemek veya yakın bir alana bakmak için uygundur. Dar açılar ise, uzak mesafe gözlemleri için uygundurlar.


Bu konuda daha ayrıntılı bilgi edinmek isteyenlere, Tahir Şaban'ın Gökbilim Dergisi'nin Aralık sayısında yayımlanan yazısını tavsiye ediyoruz.


Çeviren: Ozan Kanbertay
Kaynak: Orion Telescopes and Binoculars
Eleştiri ve Önerileriniz İçin: moc.oohay|yatrebnaknazo#moc.oohay|yatrebnaknazo

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License